BOZE BUURMAN (18-10-2002)

Met veel plezier herinner ik me de populaire en vooral legendarische televisieserie "Ja Zuster, Nee Zuster" waarin Dick Swidde de prachtige rol speelde van de Boze Buurman Boordevol. Dat was aan het eind van de jaren 60 van de vorige eeuw. Wij hebben in de 21ste eeuw onze eigen Boze (Boven)Buurman in Buenos Aires. Hij is niet alleen onze buurman, maar bovendien onze huisbaas en hij heeft zwaar de pest in.

Vorig jaar december, toen een Argentijnse Peso nog even veel waard was als een Amerikaanse Dollar, sloten we een huurovereenkomst voor twee jaar. De huren van alle appartementen die ik bekeek waren in Dollars, dat was toen nog heel gewoon in Buenos Aires. In januari werd de Peso gedevalueerd en een van de vervolgmaatregelen was dat veel dollarcontracten, waaronder ons huurcontract, per decreet werden "gepesificeerd." In plaats van Dollars mochten wij voortaan hetzelfde bedrag in Pesos gaan betalen. Er werden allerlei andere maatregelen aangekondigd, zoals de indexering van de gepesificeerde huren met de kosten van levensonderhoud en de bevriezing van alle huren gedurende zes maanden met daarna een "gedwongen" heronderhandeling van het huurcontract. Achteraf bleken dit niet meer dan proefballonnetjes die net zo snel als ze werden opgelaten weer leegliepen en waar daarna nooit meer wat werd vernomen.
De weinige keren dat we elkaar tegenkwamen, zeiden wij viendelijk goedendag en informeerden keurig op z'n Buenos Aires' "como le va?" oftewel "hoe gaat het ermee?" Daarop was het antwoord steevast "muy bien", waarop wij weer konden zeggen dat dat ons zeer verheugde "me alegro!"

De "carta documento" een zeer formele aangetekende brief, die we een maand geleden plotseling van de advocaat van onze huisbaas ontvingen, verraste dan ook. Namens onze buurman, schreef hij dat wat hem betreft alle wetten, waaraan wij ons zo keurig hielden, ongrondwettelijk zijn en of wij de huur maar zo snel mogelijk weer in Dollars wilden gaan betalen. Hij verwachtte binnen vijf dagen een positgief antwoord en zo niet, dan zou er een rechtzaak worden aangespannen om betaling af te dwingen. De juridische afdeling van mijn werkgever reageerde verbaasd, want nog niet een van de huisbazen van mijn 15 of zo andere buitenlandse collega's was zo ver gegaan."Misschien is het beter dat jullie gaan verhuizen" suggereerde de bedrijfsadvocaat. "Nee, daar hebben wij absoluut geen trek in, wij wonen naar ons zin en willen dat graag zo houden." Er zat niet anders op dan een carta documento terug te sturen met een formeel juridisch antwoord dat zoveel zei als "bekijk het maar, je hebt geen poot om op te staan!"

Nog geen week later werd mij verteld dat ik me moest melden voor een "mediación - bemiddeling" met de huisbaas. Omdat er in Argentinië flinke achterstanden bestonden bij de Rechtbanken, is de "bemiddeling" uitgevonden met de bedoeling de Rechtbanken te ontlasten en geschillen zo mogelijk in der minne te schikken. Daat zat ik niet echt op te wachten, maar de wet eist dat ik tenminste op de eerste zitting persoonlijk aanwezig dien te zijn. Hoewel de huur van ons appartement door mijn werkgever wordt betaald, staat het contract om fiscale redenen op mijn naam, met alle gevolgen van dien naar nu blijkt. Ik sputter tegen en zeg dat ik de wet niet ken en onvoldoende Spaans spreek om behoorlijk aan het gesprek te kunnen deelnemen, maar heb buiten de waard gerekend. Mijn werkgever heeft al een Argentijnse advocate die Nederlandse ouders heeft en Nederlands spreekt in de arm genomen. Ik moet alleen maar aanwezig te zijn en hoef mijn mond niet open te doen "we willen alleen te weten komen wat de huisbaas wil."

Ze heet Magda, is erg aardig en spreekt aarzelend, maar goed Nederlands. Ik vind het ook wel weer eens leuk om Nederlands te spreken, het is al weer maanden geleden dat ik voor het laatst mijn moedertaal sprak. We gaan naar het kantoor van de bemiddelaar, een advocate, waar we de Boze Buurman en zijn advocaat ontmoeten. "Mucho gusto, que tal? - aangenaam, alles goed?" Als er hypocriet moet worden gedaan, doe ik gewoon mee.

De Boze Buurman verontschuldigt zich. "Sorry, maar ik was zo verontwaardigd over het antwoord dat ik kreeg, dat ik niet anders kon dan deze zaak doorzetten." Op de vraag van de bemiddelaar bevestigt hij dat wij aardige en nette huurders zijn en goede buren, die hij liever niet zou kwijt raken. Hij weet wel dat het de juristen van mijn werkgever zijn die schrijven, maar toch. Ik wordt nu getuige van een toneelstukje tussen twee Argentijnse heren, mijn buurman en zijn advocaat, en twee Argentijnse dames, de bemiddelaar en mijn advocate. De advocates en de advocaat spreken elkaar aan met "doctora" en "doctor", terwijl mijn Boze Buurman, een ingenieur, opeens "ingeneiro" is in plaats van Señor Niella. Ik mag gewoon mezelf blijven en ben niet meer dan een belangstellende toeschouwer. Ik zit erbij, kijk ernaar en amuseer me.

Het gaat, hoewel dat wordt ontkend, over meer geld. We komen er niet uit. De bemiddelaar stelt voor om er nog eens over na te denken en dan over een maand of zo verder te praten. 't Hoort allemaal bij het spel, ik vind het best. Magda en ik gaan na afloop een kop koffie drinken en praten na. Als we afscheid nemen zegt ze "'t Klinkt niet erg professioneel, maar ik vond het hartstikke gezellig!" Daar was ik het van harte mee eens. Eigenlijk is het best leuk om een Boze Buurman te hebben, alleen zou hij zijn rol met dezelfde overtuiging moeten spelen als Dick Swidde destijds in "Ja Zuster, Nee Zuster" want dat zou het allemaal nog veel leuker maken.