TANGOFESTIVAL - 2007 - deel 4 (10032007)

Donderdag, 1 maart 2007 – Teatro Presidente Alvear – Orquesta Escuela de Tango. Terwijl de dengue als een sluipmoordenaar nadert, valt er tot overmaat van ramp ook nog eens erg veel regen. Stilstaand water is de favoriete kraamkamer van de muggen die de dengue overbrengen! Langdurige stortbuien, de sudestada – de sterke wind uit het zuidoosten – en onweersbuien zorgen voor veel wateroverlast in de stad. Delen van de ondergrondse vallen stil. Het bovengrondse openbaar vervoer raakt in de war, de bus waarop ik te lang moet wachten, staat ergens vast in een ondergelopen wijk. Zodoende dicteert het slechte weer zelfs mijn programma voor vandaag. Zoals te doen gebruikelijk kunnen de kaartjes voor de optredens pas op de dag zelf aan de kassa van het theater worden afgehaald. De meest praktische oplossing is om dat dan maar te doen in de buurt van mijn werkplek. Met de benenwagen. In het Teatro Presidente Alvear aan de Avenida Corrientes, het Broadway van Buenos Aires, neem ik zeiknat mijn dagrantsoen van twee kaartjes in ontvangst

Hoewel het optreden van de mij totaal onbekende Gustavo Mazzi en het Orquesta Matiné met als gasten Los Cometas de Boedo mijn voorkeur had, vind ik het niet al te erg om – op last van de weergoden - bij het afscheid van de overbekende Emilio Balcarce aanwezig te zijn. De kort geleden 89 jaar geworden bandoneonspeler en violist dirigeert vandaag voor de laatste keer het Orquesta Escuela de Tango. Het orquesta típica van de speciale tangomuziekschool waar oude rotten in het vak de traditionele speeltechnieken overdragen aan jonge musici. Over het ontstaan van de opleiding en het orkest werd de mooie documentaire “Si sos brujo” gemaakt, waarvan de titel is ontleend aan een van de eerste tango’s die Balcarce componeerde. Het betekent zoiets als “heksentoer”. In de film is te zien hoe Balcarce, toen al 82 en in ruste, wordt overgehaald om de leiding van het orkest op zich te nemen. Fraaie beelden opgenomen in de eenvoudige keuken bij hem thuis, waar dochterlief spontaan tango´s begint te zingen en pa van de weeromstuit zijn bandoneon pakt om haar te begeleiden. De klagende oude man “ik kan dat niet, ik ben bijna doof” die zich langzaam, maar zeker laat overreden om weer aan het werk te gaan. En dat daarna vol overgave doet …… met in beide oren een nieuw gehoorapparaat. Vanavond, zeven jaar later, houdt hij het voor gezien. Op het podium waar gisteravond de eenzame bandoneonspeler Julio Pane zat, staat nu een orkest met een, ondanks zijn leeftijd, uiterst energieke dirigent. Zoals te doen gebruikelijk veel, heel erg veel woorden van dank en eerbewijzen - het orkest wordt omgedoopt in Orquesta Escuela de Tango Emilio Balcarce - en natuurlijk muziek. Aan het slot spelen leerlingen en oud leerlingen samen Balcarce´s populaire compositie “la Bordona” en dan valt letterlijk en figuurlijk het doek. Afscheidstango’s.

Vrijdag, 2 maart 2007 – Teatro Presidente Alvear - Proyecto Ciudad Oculta. Het project van de Verborgen Stad van Juan Vattuone intrigeert me. Met genoegen herinner ik mij zijn Festivaloptreden van vorig jaar. Sappige verhalen, een met rauwe stem – hij zong voorheen rock ‘n roll - gezongen krachtige tango´s, een mooie dansende dochter, een zoontje van een jaar of tien die zijn vader vanuit de zaal een flesje coca cola aanreikte om de stembanden te smeren. Dit jaar is het allemaal wat minder. Na een alles behalve sappige en ellenlange inleiding over tango-jamsessies in de huizen van artiesten na afloop van het optreden van vrijdagnacht, mag de fameuze tekstdichter Horacio Ferrer, die Vattuone heeft bijgestaan, zijn zegje doen. Bloemrijke nietszeggende woorden, die de verborgen stad geen millimeter dichter naar de oppervlakte brengen. Zangers en zangeressen die elkaar afwisselen totdat Vattuone aan het slot van de avond zelf aan de beurt is. Wel een sappig verhaal. Met de ondergrondse onderweg naar het theater, komt hij bij het uitstappen in station Callao een man tegen die hem bekend voorkomt. Het kwartje valt. “Bent U God?“ Voor zijn gevoel krijgt hij een bevestigende glimlach. Ze raken in gesprek. “Hij zei, ik moet eerst even sigaretten kopen. Koopt ie verdomme Marlboro Light. Als je dan toch rookt, waarom koop je dan geen echte sigaretten?” Voor de rest stelt het allemaal weinig voor, behalve dan een treurige tango, bijna een smartlap, over de verdeling van een boedel na een scheiding die wordt gezongen door Nora Roca. Maar goed, dat is dan ook een onderwerp waar ik zeer vertrouwd mee ben. Na afloop eten mijn gezelschapsdame en ik in “Chiquilín” een restaurant dat de culinaire tradities van Buenos Aires hooghoudt – cocina porteña - en waar de tango zowat van de muren druipt in de vorm van foto’s, schilderijen en teksten. We zijn het hartgrondig met elkaar eens dat het vanavond doodgewone tango´s waren en dat het “project” weinig om het lijf had. Deze Ciudad Oculta – deze Verborgen Stad blijft, wat ons betreft, in nevelen gehuld. Occulte tango’s.

Zaterdag, 3 maart 2007 – Teatro de la Ribera – Orquesta Típica Fernández Fierro. Tijdens de zomerse zaterdag wordt het asfalt van de Diagonal Norte, de avenue tussen de Obelisco en de Plaza de Mayo, geprepareerd als dansvloer. Op de kruising met de Calle Maipú wordt het grote podium gebouwd waarop later op de avond de orkesten zullen plaatsnemen die de Gran Milonga, het grote tangobal in de openlucht, zullen begeleiden. Dat was althans de bedoeling. Om een uur of zes drijven de wolkenvelden binnen waaruit even later regen valt. Het evenement valt niet helemaal in het water, maar wordt verplaatst naar La Rural, de expositiehal. Jammer. De sfeer in zo´n afgesloten ruimte haalt niet bij een zwoele zomeravond met een sterrenhemel en een volle maan waaronder duizenden mensen de tango dansen. Geen asfalttango´s.

wordt vervolgd