BACK TO BASIC. DE DUURZAME DROOM (20092015) – gastbijdrage van Irene Post

Hoewel het in miljoenenstad Buenos Aires lijkt alsof steeds meer mensen van het platteland naar de hoofdstad trekken, bestaat ook de tegengestelde beweging: stadsmensen die genoeg hebben van de drukte en back-to-basic gaan. In mijn zoektocht naar duurzaamheid kwam ik een gezin tegen dat met dat idee naar een afgelegen plek in Patagonië vertrok. Hoe redden zij zich als stadsmensen op het Argentijnse platteland? En hoe duurzaam is het leven op zo’n afgelegen plek eigenlijk?

“Hoofdpersoon Into the Wild is een loser”
Twee jonge mensen vertrekken uit Buenos Aires richting Patagonië. Op zoek naar een nieuw leven, weg van alle drukte van de stad. Ze rijden langs de mooiste meren, de diepste bossen, de hoogste bergen. En dan vinden ze op 40 kilometer van het dorpje San Martín de los Andes de plek waar ze willen wonen: een groot meer en verder niets. Ze zetten de tent op en beginnen een nieuw leven. Het lijkt een beetje op de film Into the Wild, zo stel ik me het verhaal voor van Gaston en Lidia, de 2 jonge pioniers van toen, nu de eigenaars van mijn WWOOF-plek in Meliquina. Maar ze corrigeren me: die film is verschrikkelijk. Chris McCandless – de hoofdpersoon van het waargebeurde Into the Wild – is een loser. Hij “ging er niet genoeg voor” en kon daardoor niet overleven. Als je de wijde wereld in trekt, werk dan zo hard als je kan, is hun devies. Wat ze bedoelen is dat ze 20 jaar geleden vanaf nul begonnen en nu een degelijke hosteria (logement) hebben met een aantal nette hotelkamers. Een mooi terrein met uitzicht op het meer van Meliquina.

Dingen die je nergens anders leert
“Hier ga je dingen leren die je nergens anders leert”, is de belofte van Gaston en Lidia als ik aankom. Gaandeweg merk ik dat die “dingen die je nergens anders leert” vooral hun wordingsgeschiedenis is. Hoe bouw je je leven op als je je terugtrekt in de onbewoonde wereld? Ze startten met een tent, bakten brood dat ze verkochten aan de weg naar San Martín de los Andes. Met vaste klanten ruilden ze brood voor hout waarmee ze een huis bouwden. En ze adopteerden een peetvader die even verderop in de bergen woonde en hen de vaardigheden leerde die ze nodig hadden om hun huis te bouwen en de grond te bewerken. Ze kookten op een houtkachel, die hen ook warm hield in de winter. Het water dat ze gebruikten kwam via een slang uit het beekje op de berg achter hun huis. Ze legden een eigen moestuin aan. En omdat in de middle of nowhere geen elektriciteitsdraden liggen, wekten ze hun eigen energie op met zonnepanelen

Een gezin starten en geld verdienen
Toch hadden ze de drang naar meer. Ze wilden een gezin en contact met de buitenwereld. Ze kregen 2 kinderen, maakten via de satelliet een telefoon- en internetverbinding en startten een handelsonderneming die erop gericht was om andere mensen te helpen bij hen in de buurt te komen wonen: ze stichtten een dorp aan het meer en haalden daar een deel van hun inkomsten uit. Van dat geld bouwden ze een hosteria en begonnen een boomkwekerij. Zodat de mensen die geïnteresseerd waren in de omgeving ook konden blijven slapen en bomen op hun nieuwe terrein konden planten. De plek die zij als eerste hadden gevonden, werd zo de plek van veel meer mensen. Mijn WWOOF-hosts hadden een goede neus voor ondernemen, vond ik. Zelf noemden ze het overlevingsdrang.

Bij jezelf blijven én samenwerken
Het nieuwe leven van Gaston en Lidia betekende dat ze meer zonnepanelen kochten, want de kinderen wilden tv-kijken en de gasten in de hosteria hun telefoons opladen. Ze kochten een wasmachine die op een benzinegenerator werkte en kookten op flessengas. Bovendien brachten en haalden ze elke dag met de auto hun kinderen naar een school 40 kilometer verderop. En dat gaf een dubbel gevoel: ze wilden immers ooit ontsnappen van dat alles; een simpel leven leiden in harmonie met de natuur. “We hebben al die luxe helemaal niet nodig”, zei Gaston wel eens met een glas goede wijn in zijn hand. Hij had al een nieuw terrein op het oog waar ze over een paar jaar weer zonder luxe konden gaan wonen, op een andere ver-van-alles-weg-plek in Patagonië. En dat deed mij toch weer denken aan Into the Wild. Chris McCandless bleef bij zijn idealen, al betekende dat zijn eigen ondergang. De uiteindelijke oplossing ligt denk ik ergens in het midden: als je de keuze maakt om back-to-basic te leven is het belangrijk om dicht bij jezelf te blijven. Zodat je back-to-basicleven geen plattelandskopie wordt van je stadse leven. Maar een zelfvoorzienend leven beginnen om duurzaamheidsidealen te bereiken, betekent niet dat je je hoeft af te zonderen van de wereld. Je hoeft er zelfs de stad niet per se voor te ontvluchten. Een duurzame manier van leven betekent dat je in balans leeft met wat de aarde te bieden heeft. Het is dus logisch om kennis en benodigdheden te delen met alle andere mensen die op die aarde wonen, werken en leven.

Mijn volgende en laatste column vertelt binnenkort welke antwoorden ik vond op mijn vragen tijdens mijn zoektocht naar duurzaamheid in Argentinië.