OP ONTDEKKINGSREIS IN ROTTERDAM - 33 – LET'S GET PHYSICAL - 9 (13112020)

Tussen de haventerreinen en de er tegenover gelegen woonwijk is een winkelboulevard, bovenop de daken waarvan ligt het Dakpark Rotterdam. Met een lengte van 1.200 meter en een breedte van 85 meter is het volgens eigen zeggen één van de grootste dakparken in Europa, hoewel het net als de rest van Nederland maar net boven de zeespiegel uitsteekt: 9 meter. In het park is een kleine dependance van de beeldenroute waar bij le Foot, maar vooral bij the Philosopher een bijschrift staat dat bijna een nieuwe dimensie aan het woord grootspraak toevoegt. Zo is dit laatste beeld volgens de makers zelfs een afgodsbeeld voor de toekomst. Even verderop schiet mijn verbeeldingskracht bij het zo op het oog pretentieloze Waterwagon – een wit polyester beeld uit 2007 - behoorlijk tekort. Waar ik volgens de makers naar kijk is een onderdeel van Slave City, een geheel zelfvoorzienende stad waar geen honger heerst en niemand ziek of werkloos is. Inwoners leveren de slavenarbeid die nodig is om alles efficiënt te laten draaien. Zodra ze niet meer voldoen, worden de organen verkocht en de rest gerecycled tot voedsel, biobrandstof of compost. Dat is uiteindelijk ook het lot van de figuren die deze tankwagen voorttrekken en de stad voorzien van onmisbaar water. Het zal wel de schuld zijn van het Franse platteland waar ik woon, dat ik niet meer dan een op een aanhangwagentje gemonteerde watertank of melktank zie, die hier niet achter een tractor hangt of door een paard wordt getrokken, maar door drie menselijke figuren wordt getrokken en door drie menselijke figuren wordt geduwd...... Einde beeldenroute.

Vanaf het Dakpark werp ik nog een laatste blik over het Merwehavengebied en bedenk dat het omdopen van die overbodig geworden gashouder tot Ferro Dome er niet toe heeft geleid dat het nutteloze ding opeens een succesvol podium voor moderne dans, een tempel voor zeer hedendaagse muziek of een grote evenementenhal is geworden. Zou hetzelfde lot het voormalige Katoenveem boven het hoofd hangen? Dat gigantische pakhuis – vloeroppervlak 6.000m2 - ruim 100 jaar geleden gebouwd voor de opslag van balen katoen, werd ontworpen door ir. Jan Kanters. Op zijn tekentafel ontstonden nog twee andere markante Rotterdamse havenpakhuizen die inmiddels aan een tweede leven zijn begonnen of aan het beginnen zijn: het Sint Jobsveem, dat rond 1914 op de Lloydpier werd gebouwd voor de opslag van koloniale waren en thans een wooncomplex is en aan de Rijnhaven het uit het begin van de vorige eeuw daterende Santos, destijds gebouwd voor de opslag van uit Brazilië aangevoerde koffie, dat al geruime tijd is voorbestemd om onderdak aan een designwarenhuis te gaan bieden. Het Katoenveem, dat lang het atelier van Joep van Lieshout was, stond geruime tijd op de nominatie om een nachtclub te gaan worden, doch staat sinds een jaar of twee op het verlanglijstje van de stichting Droom en Daad die het na een grote opknapbeurt in gebruik wil nemen voor het exposeren van speciaal voor die ruimte ontworpen megagrote kunstwerken die door hun omvang elders niet aan bod kunnen komen. Over geld hoeft die stichting zich geen zorgen te maken, dat is er in overvloed, en Wim Pijbes, de directeur, was eerder directeur van de Kunsthal en het Rijksmuseum en is in de Fenixloods op Katendrecht begonnen met het opzetten van het Landverhuizersmuseum dat in 2023 de deuren zal openen. Nabijetoekomstmuziek dus.

Nagenietend van de wandeling lees ik in de dagen erna dat de keramieken stoel die voor het huis staat waar Dora Dolz tijdens haar leven woonde, in 1986 als deel van een andere beeldenroute voor de ingang van de Rotterdamse Gemeentebibliotheek stond en toen werd vernield. De brokstukken werden “opgeborgen” in de parkeergarage van de bibliotheek waar ze door de maakster met cement weer aan elkaar werden geplakt om daarna uit protest bij haar huis te plaatsen waar het sindsdien illegaal staat. En ik herinner me dat Florentijn Hofman, de maker van die afschuwelijke Poldervos vlakbij het Marconiplein, in 2004 de gevels van een aantal te slopen huizen aan de Beukelsdijk met blauwe verf beschilderde en dat Beukelsblauw doopte, een tijdelijk en stukken aansprekender werk dan die verschrikkelijke vos. Dat beeld van die – kussende - koeien bij de Floating Farm, is trouwens ook een terugkerend Rotterdams thema. Op een gevel in de Kortenaerstraat hangt een compilatie van 16 foto´s met koeien in de wei erop, maar al 50 jaar geleden had Wim Gijzen het idee om het in zijn ogen truttige Schouwburgplein ter gelegenheid van de manifestatie C´70 in te richten als een traditionele Hollandse weide. Met op de voorgrond een knotwilg en op de achtergrond concertgebouw de Doelen, zijn daarop vredig grazende koeien in een polderwei te zien, net zoals het Oudeland van Strijen de polder die begin jaren 70 tegenover mijn huis in de Hoeksche Waard lag. Wim's ontwerp werd toen als ansichtkaart uitgegeven en nooit uitgevoerd, dat zou, vind ik, ter gelegenheid van zijn 80ste verjaardag volgend jaar alsnog moeten gebeuren, want het Schouwburgplein ziet er niet minder truttig uit dan toentertijd.

slot